TYPY OKRĘTÓW
NAWODNYCH

Lotniskowce:

.:Centaur
.:Chakri Naruebet
.:Charles de Gaulle
.:Clemenceau
.:Enterprise
.:Giuseppe Garibaldi
.:Hermes
.:Invincible
.:John F. Kennedy
.:Kitty Hawk
.:Kuznetsov
.:Nimitz
.:Principe de Asturias
.:Sao Paulo
.:Viraat

Krążowniki:

.:Jeanne d'Arc
.:Kara
.:Kiev (Kijów)
.:Kirov
.:Slava
.:Ticonderoga
.:Vittorio Veneto

Niszczyciele:

.:Arleigh Burke
.:Atago
.:Audace
.:Cassard
.:Charles F. Adams
.:Delhi
.:Georges Leygues
.:Iroquois
.:Kashin
.:KDX-1
(Kwanggaeto-Daewang)
.:KDX-2
(Chungmugong Yi Sun-shin)
.:KDX-3
(Sejong-Daewang)
.:Keelung
.:Kidd
.:Kimon
.:Kongou
.:Lanzhou
.:Luda
.:Luhai
.:Luhu
.:Luigi Durand de la Penne
.:Lujang
.:Lutjens
.:Maraseti
.:Perth
.:Rajput
.:Sheffield
.:Sovremenny
.:Spruance
.:Suffren
.:Tourville
.:Tribal
.:Udaloy (Udałoj)

Fregaty:

.:Adelaide
.:Al Madinah
.:Al Riyadh
.:Almirante Brown
.:Álvaro de Bazán
.:Anzac
.:Aradu
.:Artigliere
.:Barbaros
.:Brahmaputra
.:Brandenburg
.:Bremen
.:Broadsword
.:Cheng Kung
.:De Zeven Provincien
.:Duke
.:Elli
.:Floreal
.:Fridtjof Nansen
.:Godavari
.:Halifax
.:Hydra
.:Jacob van Heemskerck
.:Jianghu
.:Jiangwei
.:Kang Ding
.:Karel Doorman
.:Kortenaer
.:Krivak
.:La Fayette
.:Lekiu
.:Lupo
.:Maestrale
.:Naresuan
.:Neustrashimy (Nieustraszimyj)
.:Niteroi
.:Oliver Hazard Perry
.:Sachsen
.:Santa María
.:Soldati
.:Talwar
.:Thetis
.:Tromp
.:Ulsan
.:Valour
.:Vasco da Gama
.:Venti
.:Wielingen
.:Yavuz

Korwety:

.:Niels Juel
.:Visby

Trident

| Trident I C-4 | Trident II D-5 | Trident III E-6 | dane taktyczno-techniczne | rysunki |

| Trident II D-5 (Royal Navy) | dane taktyczno-techniczne (Royal Navy) |

ostatnia aktualizacja: 25.12.2006 r.

TRIDENT II D-5 (ROYAL NAVY):

        Gdy w latach 60-tych XX wieku Wielka Brytania kupiła od Stanów Zjednoczonych rakiety z serii Polaris A-3P, problemem stało się to, że w krótkim czasie okazało się, że flota wykorzystuje system będący już w fazie wycofywania ze służby w amerykańskiej marynarce wojennej. Ostatecznie rakiety w wersji Polaris A-3 zostały skreślone ze stanu marynarki wojennej Stanów Zjednoczonych w 1982 roku. Taka sytuacja niewątpliwie utrudniała serwis techniczny pocisków.
        W 1967 roku w Wielkiej Brytanii rozpoczęły się wstępne prace nad tajnym programem o kryptonimie "Chevaline", który polegał na modernizacji posiadanych pocisków balistycznych, tak by nie utracić posiadanego potencjału nuklearnego. Zmodyfikowane rakiety, znane jako model Polaris A-3TK, miały pozostać w służbie do momentu pojawienia się pocisków z serii Trident I. Umowa na dostarczenie tych rakiet podpisana została między Stanami Zjednoczonymi a Wielką Brytanią w lipcu 1980 roku. Jednak ponownie pojawiła się możliwość, że w przyszłości Wielka Brytania będzie eksploatować system, który nie będzie już wykorzystywany przez Stany Zjednoczone. Dlatego w marcu 1982 roku zostało zawarte nowe porozumienie, dzięki któremu Wielka Brytania miała otrzymać nowsze pociski model Trident II D-5. Zgodnie z umową Stany Zjednoczone miały dostarczyć same rakiety, natomiast okręty podwodne, później znane jako typ Vanguard, i głowice bojowe miały być konstrukcji brytyjskiej.
        Należy zaznaczyć, że nie istnieje rozróżnienie na amerykański i brytyjskie rakiety model UGM-133A Trident II D-5. Wszystkie pociski składowane są w Atlantyckim Ośrodku Broni Strategicznej SWFA (Strategic Weapons Facility Atlantic), znajdującym się w amerykańskiej bazie marynarki wojennej w Kings Bay. Wielka Brytania nie jest właścicielem rakiet z serii Trident II, a ma jedynie prawo do dysponowania 58 egzemplarzami. Takie rozwiązanie powoduje, że rakieta najpierw przenoszona przez typ Vanguard może znaleźć się potem na typie Ohio i odwrotnie.
        Ponieważ Wielka Brytania tylko użytkuje pociski z serii Trident II, po części musiała współ finansować projekt. Jeżeli Brytyjczycy zdecydują o dłuższym użytkowaniu pocisków model UGM-133A Trident II D-5, budżet poniesie kolejne koszty, które związane będą z budową nowych pocisków, mających zastąpić starsze konstrukcje. Co więcej Stany Zjednoczone już teraz planują modernizację rakiet do standardu Trident II D-5A, która będzie przypadać na 2020 rok. Czas wycofania ze służby systemu Trident z marynarki wojennej Wielkiej Brytanii przypada na lata 2017 - 2023. Dlatego w lutym 2002 roku Stany Zjednoczone zapytały się strony brytyjskiej, czy będzie zainteresowana modernizacją do standardu Trident II D-5A. Oczywiście wiąże się to z kolejnymi kosztami. W odpowiedzi rząd Wielkiej Brytanii oświadczył, że nie ma jeszcze konkretnych planów dotyczących przyszłych losów pocisków z serii Trident II. Być może Brytyjczycy włączą się do modernizacji, a być może będą starali się wprowadzić nowy system, albo całkowicie zrezygnują z posiadania balistycznych okrętów podwodnych o napędzie atomowym. Warto jednak zaznaczyć, że w grudniu 2006 roku ogłoszony został projekt zastąpienia jednostek typu Vanguard nowymi okrętami. Jednocześnie zadeklarowana została chęć współfinansowania budowy nowych pocisków z serii Trident III E-6. Jako że plany te daleko wybiegają w przyszłość należy powiedzieć, że nie są one całkowicie pewne i stanowią tylko mglistą wizję.
        Loty testowe z przylądka Canaveral na Florydzie dla rakiet przeznaczonych dla Wielkiej Brytanii nie odbyły się, gdyż są to takie same pociski jak te wykorzystywane przez marynarkę wojenną Stanów Zjednoczonych. Dlatego za próbne loty brytyjskich pocisków można uznać te, które miały miejsce między styczniem 1987 roku a tym samym miesiącem 1989 roku. Wówczas testowano rakiety oznaczone jako Trident II D5X. Pierwsza jednostka typu Vanguard, nosząca nazwę HMS Vanguard (S 28), rozpoczęła próby morskie w październiu 1992 roku. Trwały one do 1995 roku. W ich czasie dokonano pierwszego odpalenia rakiety model Trident II D-5. Miało to miejsce w okolicach przylądka Canaveral na Florydzie w maju 1994 roku. Okres próbnych wystrzeleń pocisków łącznie obejmował dwa starty. Drugi z nich odbył się w czerwcu 1994 roku. Oba testy zakończyły się sukcesem.
        Pociski model UGM-133A Trident II D-5 dostarczyła amerykańska firma Lockheed Missiles and Space Corporation (obecnie Lockheed-Martin). Ich konstrukcja jest taka sama jak rakiet wykorzystywanych przez marynarkę wojenną Stanów Zjednoczonych. Głowice typu MIRV (Multiple Independently target Reentry Vehicle) opracowane zostały przez brytyjski Zakład Broni Atomowej AWE (Atomic Weapons Establishment) w Aldermaston. Pierwsza partia ładunków była gotowa we wrześniu 1992 roku. Stworzono je na podstawie amerykańskich głowic model W-76, które wykorzystywane były przez pociski z serii Trident I oraz przez wcześniejsze rakiety model UGM-73A Poseidon C-3. Brytyjskie głowice pozwalają na regulowanie mocy wybuchu w zakresie od jednej kilotony do 100 kiloton, w zależności od potrzeb. Jest to możliwe poprzez detonację jedynie pierwszego, rozszczepialnego stopnia ładunku. Możliwość ta nie jest dostępna w ładunkach zastosowanych w amerykańskich pociskach w wersji Trident II. Jest bardzo mało prawdopodobne, by brytyjski Zakład Broni Atomowej AWE w Aldermaston stworzył nową głowicę dla rakiet z serii Trident II D-5, opartą na amerykańskim ładunku model W-88. Oznacz to, że obecnie używane głowice będą musiały zostać w służbie przez dość długi czas, co stwarza pewne problemy.
        Zakładany okres przydatności brytyjskich głowic szacowany jest na 10 lat. Jako że pierwsze ładunki zostały dostarczone w 1992 roku, najprawdopodobniej przeprowadzona została modernizacja, polegające na wymianie niektórych komponentów związanych z materiałem rozszczepialnym, jak również tych z nim nie związanych. Należy pamiętać, że w Zakładzie Broni Atomowej AWE w Aldermaston prowadzone były prace nad możliwością wydłużenia dziesięcioletniego okresu żywotności głowic o kilka lat. Jeżeli program ten zakończył się powodzeniem, wówczas modernizacja prawdopodobnie jeszcze się nie rozpoczęła. Jednak nawet przy założeniu, że projekt wydłużenia czasu przydatności zakończył się powodzeniem, to głowice i tak będą musiały aż trzy razy przejść zabieg "odnowy". Problem ten uwidacznia się najwyraźniej przy założeniu, że Wielka Brytania zdecyduje się na współ finansowanie projektu modernizacji rakiet do standardu Trident II D-5. Wówczas zabieg odświeżający głowice będzie musiał być przeprowadzony cztery razy. By utrzymać głowice w dobrym stanie, Wielka Brytania zaangażowała się w amerykański program modernizacji ładunków model W-76 do standardu W-76-1. dzięki niemu uzyskany zostanie dostęp do technologii, pozwalającej wydłużyć okres przydatności ładunków. Samodzielnie Zakład Broni Atomowej w Aldermaston prawdopodobnie nie byłby w stanie przeprowadzić takiego programu, głównie z powodów ekonomicznych, jak również ograniczeń technologicznych. Z tej samej przyczyny Wielka Brytania nie jest w stanie stworzyć głowicy, będącej odpowiednikiem amerykańskiego modelu W-88. Nawet jeżeli założymy, że jednak prace w Aldermaston nad modernizacją głowic ruszyłyby równolegle do projektu amerykańskiego, to trwałyby on dwa razy dłużej z powodu mniejszych nakładów finansowych i gorszej technologii. Trzeba tu dodać, że okres ten jest dwa razy dłuższy nawet w obliczu tego, że z powodu niewielkiej odmienności głowic brytyjskich od amerykańskich, niektóre elementy trzeba opracować specjalnie dla ładunków posiadanych przez Wielką Brytanię.
        Brytyjczycy najprawdopodobniej będą także zainteresowani współpracą przy kolejnych modernizacjach głowic model W-76, a dokładniej już W-76-1. Obejmować one będą integracją z takimi systemami jak RNEP (Robust Nuclear Earth Penetrator), penetrującym ziemię w poszukiwaniu podziemnych instalacji, oraz z dokładnym systemem nawigacji satelitarnej GPS-NAVSTAR (Global Positioning System - NAVigation Signal Timing And Ranging). Stany Zjednoczone planują również tak zmodernizować ładunek model W-76-1, by przypominał on ten wykorzystywany obecnie przez Wielką Brytanię, a umożliwiający regulowanie mocy wybuchu. Wówczas marynarka wojenna Stanów Zjednoczonych weszłaby w posiadanie pocisków, mających jedynie odwieść wroga od dalszej eskalacji działań wojennych.
        Oryginalnie pociski z serii Trident II mogły przenosić 12 głowic. W 1991 roku podpisany został układu o redukcji arsenałów strategicznych START I (Strategic Arms Reduction Talks), który zobowiązywał do ograniczenia strategicznej broni ofensywnej. Postanowienia tego układu weszły w życie w grudniu 1994 roku. W jego wyniku liczba przenoszonych ładunków bojowych zredukowana została do ośmiu głowic. W samej marynarce wojennej Wielkiej Brytanii liczba ta jest leszcze mniejsze i wynosi sześć sztuk. W 1997 roku w Wielkiej Brytanii dokonano Przeglądu Obrony Strategicznej SDR (Strategic Defence Review). W jego wyniku postanowiono zredukować liczbę głowic na pociskach z serii Trident II D-5 do trzech ładunków bojowych. Z kolei w magazynach miało pozostać nie więcej niż 200 głowic, natomiast liczba samych rakiet, które brytyjska flota ma do dyspozycji, została zredukowana z 65 do 58 egzemplarzy.
        W 1995 roku rozpoczęto wdrażanie w życie programu podstrategicznego odstraszania. Zgodnie z nim minimum dwie, a maksimum sześć rakiet przenoszonych przez typ Vanguard wyposażonych jest w tylko jedną głowicę o zmniejszonej sile wybuchu. Projekt ten jest w zasadzie identyczny z tym, jaki zastosowany został w Stanach Zjednoczonych, a znany jest jako strategia elastycznej odpowiedzi. Brytyjski odpowiednik miał na celu zwiększenie wachlarzu wyboru broni nuklearnej. Przez Ministerstwo Obrony pociski model UGM-133A Trident II D-5 z jedną głowicą o ograniczonej mocy określane są jako broń o wysoko ograniczonej i wybiórczej możliwości użycia, mającej na celu demonstrację namiastki całego arsenału nuklearnego. Demonstracja ta ma odwieść wroga od dalszej eskalacji działań wojennych, gdyż w przeciwnym razie istnieć będzie perspektywa pełnego uderzenia strategicznego.
        Mimo wprowadzenia mniej restrykcyjnej polityki wobec odstraszających patrolów jednostek typu Vanguard, przez co pociski model UGM-133A Trident II D-5 mogą być odpalane w ciągu kilku dni, a nie minut, to Wielka Brytania nie straciła swojego potencjału nuklearnego. Zastąpienie rakiet Polaris A-3TK nowymi amerykańskimi konstrukcjami było dobrym posunięciem, tym bardziej że seria Trident II jest użytkowana przez marynarkę wojenną Stanów Zjednoczonych, co nie sprawia problemów z serwisem. Zastrzeżenia mogą budzić głowice jądrowe o maksymalnej mocy 100 kiloton. Taka siła wybuchu nie jest w stanie bardzo skutecznie niszczyć umocnionych instalacji wojskowych, a w szczególności podziemnych silosów dla pocisków interkontynentalnych ICBM (InterContinental Ballistic Missile). Z kolei dobrze sprawdza się w niszczeniu miast.
        Brytyjskie pociski z serii Trident II stanowią doskonały system odstraszania atomowego, który mimo relatywnie słabej mocy wybuchu jest w pełni wystarczający. Jednak pojawiają się wątpliwości, czy po rozpadzie Związku Radzieckiego Wielka Brytania powinna utrzymywać balistyczne okręty podwodne, a tym samym rakiety model UGM-133A Trident II D-5. Zaraz po wejściu do służby w listopadzie 1999 roku ostatniej jednostki typu Vanguard pojawiły się pomysły, by jeden okręt przekonwertować na jednostkę z rakietami manewrującymi (SSGN). Ostatecznie koncepcja ta została odrzucona przy jednoczesnym założeniu, że Wielka Brytania w przyszłości nie będzie zastępować obecnych jednostek balistycznych nowymi konstrukcjami. Oznaczało to, że pociski z serii Trident II miały być prawdopodobnie ostatnimi rakietami tego typu, które miały znajdować się w służbie w brytyjskiej flocie. Wizja takiej przyszłości uległa zmianie w grudniu 2006 roku, kiedy brytyjski premier Tony Blair przedstawił plan zastąpienia obecnie znajdujących się w służbie czterech jednostek typu Vanguard trzema nowymi konstrukcjami. Oznacza to, że Wielka Brytania będzie chętna do współfinansowania projektu budowy kolejnej generacji rakiet Trident III E-6. Dzięki temu brytyjskie siły strategiczne będą mogły korzystać z tych pocisków, prawdopodobnie na tych zamych zasadach co obecnie, czyli na zasadzie możliwości ich użytkowania, nie będąc jednocześnie właścicielem rakiet.

TYPY OKRĘTÓW
PODWODNYCH

Myśliwskie
okręty podwodne:

.:Agosta
.:Amethyste
.:Galerna
.:Han
.:Los Angeles
.:Ming
.:Romeo
.:Rubis
.:Seawolf
.:Song
.:Swiftsure
.:Trafalgar
.:Upholder
.:Victoria
.:Walrus
.:Zeeleeuw

Balistyczne
okręty podwodne:

.:Benjamin Franklin
.:Delta
.:Ethan Allen
.:George Washington
.:Hotel
.:Jin
.:L'Inflexible
.:Lafayette
.:Le Redoutable
.:Le Triomphant
.:Ohio
.:Resolution
.:Typhoon (Tajfun)
.:Vanguard
.:Xia
.:Yankee (Jankes)


UZBROJENIE

Rakiety balistyczne
typu SLBM:

.:JL (Ju Lang)
.:Polaris
.:Poseidon
.:Seria M
.:SS-N-4 Sark
.:SS-N-5 Sark
.:SS-N-6 Serb
.:SS-N-8 Sawfly
.:SS-N-17 Snipe
.:SS-N-18 Stingray
.:SS-N-20 Sturgeon
.:SS-N-23 Skiff
.:Trident

Rakiety
przeciwokrętowe:

.:Hsiung Feng
.:Naval Strike Missile
.:SSM-1B
.:SSM-700K Hae Sung
.:xGM-84 Harpoon

Pociski manewrujące:

.:Hyunmoo III
.:xGM-109 Tomahawk

Rakietotorpedy:

.:ASROC
.:Hong Sahng-uh
.:SUBROC

Torpedy:

.:Mk 44
.:Mk 46
.:Mk 50 Barracuda
.:Mk 54 MAKO
.:MU 90 Impact
.:Stingray

Rakiety
przeciwlotnicze:

.:Evolved Sea Sparrow
.:Rolling Airframe Missile
.:Sea Sparrow
.:Standard Missile

Zestawy obrony
bezpośredniej CIWS:

.:Meroka
.:Mk 15 Phalanx
.:SGE-30 Goalkeeper

Amunicja:

.:BTERM
.:EX-171 (Mk 171)
.:Vulcano


RÓŻNE ARTYKUŁY

.:Forty-one for freedom
.:Koncepcja MEKO
.:Projekt 621
(typ Gawron)
.:Radary serii
BridgeMaster E
.:SSBN-X
.:US Navy SLBM
.:Wypadki i awarie SSBN


INNE

.:Strona główna
.:Linki

Współczesne okręty wojenne
Copyright © Mateusz Ossowski