TYPY OKRĘTÓW
NAWODNYCH

Lotniskowce:

.:Centaur
.:Chakri Naruebet
.:Charles de Gaulle
.:Clemenceau
.:Enterprise
.:Giuseppe Garibaldi
.:Hermes
.:Invincible
.:John F. Kennedy
.:Kitty Hawk
.:Kuznetsov
.:Nimitz
.:Principe de Asturias
.:Sao Paulo
.:Viraat

Krążowniki:

.:Jeanne d'Arc
.:Kara
.:Kiev (Kijów)
.:Kirov
.:Slava
.:Ticonderoga
.:Vittorio Veneto

Niszczyciele:

.:Arleigh Burke
.:Atago
.:Audace
.:Cassard
.:Charles F. Adams
.:Delhi
.:Georges Leygues
.:Iroquois
.:Kashin
.:KDX-1
(Kwanggaeto-Daewang)
.:KDX-2
(Chungmugong Yi Sun-shin)
.:KDX-3
(Sejong-Daewang)
.:Keelung
.:Kidd
.:Kimon
.:Kongou
.:Lanzhou
.:Luda
.:Luhai
.:Luhu
.:Luigi Durand de la Penne
.:Lujang
.:Lutjens
.:Maraseti
.:Perth
.:Rajput
.:Sheffield
.:Sovremenny
.:Spruance
.:Suffren
.:Tourville
.:Tribal
.:Udaloy (Udałoj)

Fregaty:

.:Adelaide
.:Al Madinah
.:Al Riyadh
.:Almirante Brown
.:Álvaro de Bazán
.:Anzac
.:Aradu
.:Artigliere
.:Barbaros
.:Brahmaputra
.:Brandenburg
.:Bremen
.:Broadsword
.:Cheng Kung
.:De Zeven Provincien
.:Duke
.:Elli
.:Floreal
.:Fridtjof Nansen
.:Godavari
.:Halifax
.:Hydra
.:Jacob van Heemskerck
.:Jianghu
.:Jiangwei
.:Kang Ding
.:Karel Doorman
.:Kortenaer
.:Krivak
.:La Fayette
.:Lekiu
.:Lupo
.:Maestrale
.:Naresuan
.:Neustrashimy (Nieustraszimyj)
.:Niteroi
.:Oliver Hazard Perry
.:Sachsen
.:Santa María
.:Soldati
.:Talwar
.:Thetis
.:Tromp
.:Ulsan
.:Valour
.:Vasco da Gama
.:Venti
.:Wielingen
.:Yavuz

Korwety:

.:Niels Juel
.:Visby

Polaris

| Polaris A-1 | Polaris A-2 | Polaris A-3 / A-3T | dane taktyczno-techniczne | rysunki |

| Polaris A-3P / A-3TK | dane taktyczno-techniczne | rysunki |

| Polaris B-3 |

ostatnia aktualizacja: 15.04.2006 r.

POLARIS A-2:

        W listopadzie 1958 roku zapadła decyzja o rozpoczęciu programu budowy ulepszonej wersji rakiet, znanej jako model UGM-27B Polaris A-2. Jest to dość ciekawa decyzja, gdyż w owym czasie w służbie nie było jeszcze pierwszej wersji rakiet. Pociski drugiej serii miały zostać wcielone do służby w 1961 roku i znaleźć się na pokładach balistycznych okrętów podwodnych o napędzie atomowym typu Ethan Allen, które od podstaw projektowane były jako jednostki tej klasy.
        Zanim przeprowadzono pierwsze testowe starty drugiej serii rakiet Polaris A-2, wystąpiły problemy z nowymi obrotowymi dyszami TVC (Thrust Vector Control) silnika drugiego stopnia, dzięki którym można było kierować wektorami gazów wylotowych, a które pojawiły się w miejsce starego, zawodnego modelu zastosowanego w pociskach Polaris A-1. Okazało się, że przy statycznych próbach mocy dysze te miały tendencje do zacinania się. Włożono bardzo dużo wysiłku w to, by naprawić ten błąd. Ostatecznie okazało się, że gdy przyszedł czas próbnych startów pocisku Polaris A2X, problem sam zniknął.
        Pocisk w ulepszonej wersji, oznaczony jako Polaris A2X, pierwszy raz został odpalony z przylądka Canaveral na Florydzie w listopadzie 1960 roku. Udana próba zwiastowała zdecydowanie mniej problemów w porównaniu z testami poprzedniej wersji Polaris A1X. Łącznie na przylądku Canaveral przeprowadzono 28 prób z pociskami Polaris A2X, z których 19 zakończyło się pełnym sukcesem, 6 tylko częściowym, natomiast 3 okazały się zupełnym niepowodzeniem. W ramach programu ulepszonych pocisków Polaris A-2, niektóre testowe rakiety Polaris A2X zostały zmodernizowane, tak by wypróbować nowy system naprowadzania. Zainstalowano również na nich wiele elementów, które miały znaleźć się na trzeciej wersji rakiet, znanych jako UGM-27C Polaris A-3. Między innymi zastosowano nowe materiały i obudowę dla tej części rakiety, która miała umożliwić bezpieczne wyjście z orbity i powrót do ziemskiej atmosfery. Próby z tymi przerobionymi rakietami odbywały się w różnym czasie w 1961 i 1962 roku. Ich oznaczenia również były różne, takie jak Polaris A2G, A2M, lub A2MG.
        W czasie prób z pociskami Polaris A2X wystąpiły problemy z komunikacją radiową pomiędzy rakietą, a centrum dowodzenia. Ich przyczyną były płomienie wydobywające się z silnika drugiego stopnia. Jako że zastosowane w tej wersji rakiety paliwo stałe zawierało dużą procentową ilość aluminium, ciepłe spaliny zawierały zjonizowane cząsteczki. Gdy ognisty ogon znajdował się na drodze fal radiowych z nadajnika naziemnego do odbiornikiem w rakiecie, dochodziło do zakłóceń w łączności, a czasem nawet do całkowitego zerwania komunikacji i praktycznego braku kontroli nad rakietą, przejawiającego się w niemożności kontrolowania telemetrii, zniszczenia pocisku oraz śledzenia jego toru lotu. Ostatecznie problem ten udało się rozwiązać przenosząc odbiorniki w pociskach ku przedniej ich części, z dala od zjonizowanej chmury gazów wylotowych.
        Pierwsza próba wystrzelenia pocisków oznaczonych jako model UGM-27B Polaris A-2 z pod wody odbyła się w październiku 1961 roku w pobliżu przylądka Canaveral na Florydzie. Okręt, który przeprowadził tą operację nosił nazwę USS Ethan Allen (SSBN 608). Czynna służba tych rakiet rozpoczęła się w czerwcu 1962 roku, gdy USS Ethan Allen (SSBN 608) wypłynął na patrol bojowy wraz z pociskami UGM-27B Polaris A-2 na pokładzie.
        W maju 1962 roku marynarka wojenna Stanów Zjednoczonych rozpoczęła na Pacyfiku operację pod kryptonimem "Frigate Bird". Jej celem było przeprowadzenie testu z rakietą model UGM-27B Polaris A-2, który miał się zakończyć próbnym wybuchem. Okrętem, który miał wystrzelić pocisk była jednostka USS Ethan Allen (SSBN 608), należąca do typu Ethan Allen. Rejon odpalenia znajdował się na południowy zachód od Hawajów, natomiast detonacja miała nastąpić w pobliżu wysp Świątecznych. Cała operacja zakończyła się sukcesem. Dowiodła ona tego, że amerykańskie siły odstraszania atomowego w postaci balistycznych okrętów podwodnych są w pełni sprawne i gotowe do natychmiastowej akcji. Do tej pory rakiety model UGM-27B Polaris A-2 są jedynymi balistycznymi pociskami marynarki wojennej, które zostały wystrzelone z aktywną głowicą jądrową.
        Oficjalnie pociski UGM-27B Polaris A-2 wycofane zostały ze służby we wrześniu 1974 roku, gdy okręt USS John Marshall (SSBN 611), należący do typu Ethan Allen, powrócił z kolejnego patrolu z rakietami Polaris A-2. Była to ostatnia jednostka, która posiadała te rakiety. poprzednie okręty typu Ethan Allen zostały zmodyfikowane tak, by mogły przenosić trzecią wersję model UGM-27C Polaris A-3. W późniejszym czasie, niektóre pociski z drugiej serii, które zostały na stanie, były wystrzeliwane i wykorzystywane jako cele podczas ćwiczeń anty rakietowych.
        Pociski drugiej serii Polaris A-2, podobnie jak pierwsza wersja, są dwustopniowymi rakietami na paliwo stałe. Ich długość całkowita wynosi 9,45 metra, natomiast średnica u podstawy 1,37 metra. Taki sam obwód w stosunku do serii Polaris A-1 pozwalał nowszym pociskom na wykorzystywanie identycznych silosów. Dzięki temu nie było konieczności przebudowywania istniejących balistycznych okrętów podwodnych. Druga wersja rakiet Polaris waży 14700 kilogramów. Zasięg wynosi 1500 mil morskich (2800 kilometrów), czyli o 300 mil morskich więcej niż pocisków UGM-27A Polaris A-1.
        By osiągnąć zwiększenie maksymalnego zasięgu, konstruktorzy musieli zmniejszyć wagę poszczególnych elementów rakiety, jak również udoskonalić wykorzystywane stałe paliwo. Zanim przystąpiono do odpowiednich zabiegów, najpierw uzgodniono możliwe do przeprowadzenia zmiany, uwzględniając osiągnięcie jak najlepszych wyników przy maksymalnym obniżeniu ryzyka niepowodzenia lub zaburzenia struktury rakiety. Główna uwaga konstruktorów skupiła się na drugim stopniu pocisku, gdyż jego modyfikacja dawała ośmiokrotnie większy efekt zwiększenia zasięgu, w porównaniu z takimi samymi zabiegami przeprowadzanymi w pierwszym stopniu rakiety.
        Tak więc w pierwszym stopniu nie przeprowadzono modyfikacji, a jedynie wydłużono go o niecały metr. Podobnie jak w rakietach pierwszej wersji Polaris A-1, pierwszy stopień drugiej serii Polaris A-2 wyposażony był w silnik znajdujący się w komorze o konstrukcji stalowej, wykorzystujący paliwo stałe w postaci poliuretanu z dodatkiem aluminium i chloranu amonu (utleniacz). Silnik pierwszego stopnia dostarczyła firma Aerojet General. Z kolei obudowa motoru drugiego stopnia uległa zmianie. Zamiast stali do jej konstrukcji zastosowano tworzywa wzmocnione włóknem szklanym. Zwoje włókna szklanego i materiały były ze sobą łączone przez żywicę epoksydową. Silnik drugiego stopnia, znany jako model DDT-70, opracowany został przez amerykański instytut ABL (Alleghany Ballistics Laboratory) w Cumberland. Ten sam instytut, będący pod kontrolą firmy Hercules Powder Company, przygotował także paliwo stałe do niego, które opierało się na dwuskładnikowej mieszaninie nitrocelulozy i nitrogliceryny. Mieszanina ta wzbogacona była aluminium i chloranem amonu, który stanowił utleniacz. Tak jak w rakietach Polaris A-1, oba silniki wykorzystują po cztery dysze każdy, przy czym w drugim stopniu zastosowano także nowy system TVC, pozwalający kontrolować kierunek wektorów gazów wylotowych. Silnik pierwszego stopnia wykorzystuje takie same dysze jakie zastosowano w pociskach pierwszej wersji.
        Obrotowe dysze z systemem TVC są znacznie ulepszoną wersją poprzednich dysz, zastosowanych w rakietach UGM-27A Polaris A-1. Ich unikalną cechą było to, że oś obrotu każdej z czterech dysz ustawiona była pod pewnym kątem. Gdy dysze ustawione są w pozycji wyjściowej, pionowa linia ciągu powoduje utratę dużej ilości mocy. Jednak gdy dysze obrócone są wedle zaprojektowanej pod kątem osi, wówczas gazy wylotowe odchylone są względem osi silnika, co pozwala na utracenie mniejszej ilości mocy.
        Seria Polaris A-2 miała identyczną procedurę odpalania z okrętów podwodnych, jak wersja poprzednia. Tak więc pocisk wyrzucany był z silosu przez sprężone powietrze, a następnie pierwszy i drugi stopień wynosił głowicę bojową poza ziemską atmosferę. Kolejną fazą był bezwładny przelot nad wyznaczony cel Ostatni etap polegał na wejściu głowicy w ziemską atmosferę.
        Inercyjny system naprowadzania model Mk 1 opracował Instytut Technologii w Massachusetts MIT (Massachusetts Institute of Technology), a wyprodukowały firmy General Electric oraz Hughes. Współpracuje on z systemem kierowania ogniem firmy General Elctric. Dzięki niemu celność pocisków UGM-27B Polaris A-2 poprawiła się w stosunku do poprzednich rakiet i wynosiła 1200 metrów.
        Większa dokładność i zasięg nie były jedynymi czynnikami, które miały wpływ na poprawienie skuteczności pocisków Polaris A-2 względem Polaris A-1. Równie ważne było zastosowanie głowicy termojądrowej model W-47-Y2/3 o większej mocy 800 kiloton. Ładunek ten umieszczony był w kapsule firmy Lockheed Missiles and Space Corporation model Mk 1, który z kolei znajdował się w pierwszym stopniu rakiety.

TYPY OKRĘTÓW
PODWODNYCH

Myśliwskie
okręty podwodne:

.:Agosta
.:Amethyste
.:Galerna
.:Han
.:Los Angeles
.:Ming
.:Romeo
.:Rubis
.:Seawolf
.:Song
.:Swiftsure
.:Trafalgar
.:Upholder
.:Victoria
.:Walrus
.:Zeeleeuw

Balistyczne
okręty podwodne:

.:Benjamin Franklin
.:Delta
.:Ethan Allen
.:George Washington
.:Hotel
.:Jin
.:L'Inflexible
.:Lafayette
.:Le Redoutable
.:Le Triomphant
.:Ohio
.:Resolution
.:Typhoon (Tajfun)
.:Vanguard
.:Xia
.:Yankee (Jankes)


UZBROJENIE

Rakiety balistyczne
typu SLBM:

.:JL (Ju Lang)
.:Polaris
.:Poseidon
.:Seria M
.:SS-N-4 Sark
.:SS-N-5 Sark
.:SS-N-6 Serb
.:SS-N-8 Sawfly
.:SS-N-17 Snipe
.:SS-N-18 Stingray
.:SS-N-20 Sturgeon
.:SS-N-23 Skiff
.:Trident

Rakiety
przeciwokrętowe:

.:Hsiung Feng
.:Naval Strike Missile
.:SSM-1B
.:SSM-700K Hae Sung
.:xGM-84 Harpoon

Pociski manewrujące:

.:Hyunmoo III
.:xGM-109 Tomahawk

Rakietotorpedy:

.:ASROC
.:Hong Sahng-uh
.:SUBROC

Torpedy:

.:Mk 44
.:Mk 46
.:Mk 50 Barracuda
.:Mk 54 MAKO
.:MU 90 Impact
.:Stingray

Rakiety
przeciwlotnicze:

.:Evolved Sea Sparrow
.:Rolling Airframe Missile
.:Sea Sparrow
.:Standard Missile

Zestawy obrony
bezpośredniej CIWS:

.:Meroka
.:Mk 15 Phalanx
.:SGE-30 Goalkeeper

Amunicja:

.:BTERM
.:EX-171 (Mk 171)
.:Vulcano


RÓŻNE ARTYKUŁY

.:Forty-one for freedom
.:Koncepcja MEKO
.:Projekt 621
(typ Gawron)
.:Radary serii
BridgeMaster E
.:SSBN-X
.:US Navy SLBM
.:Wypadki i awarie SSBN


INNE

.:Strona główna
.:Linki

Współczesne okręty wojenne
Copyright © Mateusz Ossowski